Δευτέρα, 25 Ιουνίου 2012

Η αντιμετώπιση των αστέγων δεν είναι υπόθεση μιας νύχτας ούτε φιλανθρωπίας


Από το www.localit.gr

Στην Ελλάδα σήμερα, δύο χρόνια μετά τα μνημόνια, τα μεσοπρόθεσμα προγράμματα και τους εφαρμοστικούς νόμους, οι επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, της ύφεσης, της ανεργίας και της χωρίς τέλος λιτότητας, ένα πράγμα κατέστη σαφές: Η κρίση οδηγεί στη φτώχεια και οι δύο μαζί δεν κάνουν πλέον διακρίσεις, πλήττουν τους πάντες και τα πάντα. Και για του λόγου το αληθές τα αμείλικτα στοιχεία:

  • Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ οι άστεγοι στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 25% τη διετία 2009 -2011.  
  • Η Ελλάδα κατέχει την 7η θέση στην ΕΕ των 27 σε ποσοστό (27,7%) φτωχών και κοινωνικά αποκλεισμένων μετά τη Βουλγαρία, Ρουμανία, Λετονία, Λιθουανία, Ουγγαρία και Πολωνία.
  • Το 27,7% των ελλήνων ζουν στα όρια της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Ένας στους τέσσερις (25,5%) που δεν είναι φτωχός, ζει σε κατοικία που δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες του.
  • Το 27,8% του μη φτωχού πληθυσμού δυσκολεύεται να ανταπεξέλθει στις δαπάνες στέγασης. Ένας στους επτά πολίτες της Αθήνας τρώει στα συσσίτια.

Οι αριθμοί που καταγράφουν τη θλιβερή νεοελληνική πραγματικότητα και την «έξοδο» του πάλαι ποτέ «τακτοποιημένου» μεσοαστού στην κατηγορία των νεόπτωχων και νεοαστέγων δεν έχουν τέλος.
Ωστόσο το συνταγματικό δικαίωμα στη στέγη για κάθε πολίτη (Άρθρο 21:Η απόκτηση κατοικίας από αυτούς που τη στερούνται ή στεγάζονται ανεπαρκώς αποτελεί αντικείμενο ειδικής φροντίδας του κράτους»), αναμένει την εφαρμογή του, όπως και ο προσφάτως ψηφισθείς νόμος, που εξαγγέλλει την αντιμετώπιση του – εδώ και δεκαετίες υποτιμημένου –  ζητήματος έλλειψης στέγης στη χώρα μας. Μένει όμως να διευκρινιστεί πως και πότε θα εφαρμοστεί και αν τελικά η λύση του προβλήματος θα εναποτεθεί σε φιλανθρωπικού τύπου υπηρεσίες ή αν θα αφυπνιστεί πραγματικά η πολιτεία ώστε το πρόβλημα των αστέγων να αντιμετωπιστεί ως ένα ιδιαίτερο κοινωνικό ζήτημα, που απαιτεί πολιτικό σχεδιασμό και οργανωμένη δράση.

Το localit.gr επιχειρεί μια προσέγγιση του θέματος καταγράφοντας τις μέχρι τώρα προσπάθειες  που έχουν γίνει εκ μέρους της ελληνικής πολιτείας, αλλά και την στρατηγική  της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αντιμετώπιση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, όπου έχουν εγκλωβιστεί πάνω από 20 εκ. ευρωπαίοι πολίτες.
Αρχικά παρουσιάζονται οι πολιτικές  και τα προγράμματα που βρίσκονται σε εξέλιξη, από ελληνικής πλευράς, για τη προστασία των αστέγων.
Στο δεύτερο μέρος, καταγράφονται οι ευρωπαϊκές δράσεις με ορίζοντα το 2020 για τη μείωση της φτώχειας, δίνονται πληροφορίες σχετικά με το ρόλο και την αποστολή της  Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Εθνικών Οργανισμών (FEANTSA). Τέλος γίνεται αναφορά στο δίκτυο   HABITACT  το οποίο αποτελεί  ευρωπαϊκό  forum ανταλλαγής τοπικών στρατηγικών για τους άστεγους.

Άστεγοι και με τη «βούλα» του νόμου  
“Στέγη” στην ελληνική νομοθεσία βρήκαν οι άστεγοι. Η αναγνώριση τους ως ευπαθούς ομάδας θεσμοθετήθηκε με διάταξη νόμου, η οποία ψηφίστηκε πρόσφατα (Ν.4052/12).  

Στο επόμενο διάστημα η ηγεσία του αρμόδιου υπουργείου Υγείας Πρόνοιας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, όπως δηλώνει στο localit.gr o υφυπουργός Μάρκος Μπόλαρης ,αναμένεται να εκδώσει σχετική ΚΥΑ, στην οποία θα προσδιορίζονται μέτρα και πολιτικές που θα τεθούν σε εφαρμογή για την προστασία και στήριξη των αστέγων, ιδιαίτερα αυτών που ζουν στα μεγάλα αστικά κέντρα.  Για την άμεση αντιμετώπιση του προβλήματος θα προβλεφθεί συνεργασία μεταξύ των δήμων, της Εκκλησίας και  Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων για να αναπτυχθεί ένα δίκτυο πρωτοβουλιών προκειμένου να βοηθηθούν οι χιλιάδες άστεγοι συμπολίτες μας και να εξασφαλίσουν, έστω και στοιχειωδώς στέγη και τροφή.

Το δεύτερο που αναμένεται είναι να δοθεί στη δημοσιότητα η πρώτη επίσημη χαρτογράφηση των αστέγων.                           
Ο κ. Μπόλαρης,  αν και απέφυγε να αναφερθεί στον συνολικό αριθμό των αστέγων στη χώρα μας,  καθώς δεν έχει ολοκληρωθεί πλήρως η απογραφή, ωστόσο έσπευσε να διευκρινίσει ότι σε καμία περίπτωση δεν πλησιάζουν τους 21.000,  όπως είχε καταγραφεί από μερίδα των ΜΜΕ, καθώς ο αριθμός αυτός προέκυψε από καταγραφή που έγινε το 2009 και συμπεριελάμβανε  και τους ρομά.
Σε ότι αφορά στην Αθήνα ο υφυπουργός εκτίμησε ότι οι άστεγοι που ζουν στο δρόμο δεν ξεπερνούν τους 1000.

Οι κατηγορίες των άστεγων

Ενώ  με βάση την Ευρωπαϊκή νομοθεσία αναγνωρίζονται τέσσερις βασικές κατηγορίες αστέγων.
  1. 1.      οι άστεγοι στον δρόμο,
  2. 2.      οι στερούμενοι κατοικίας,
  3. 3.      τα άτομα που ζουν σε επισφαλείς συνθήκες στέγασης και
  4. 4.      τα άτομα που διαβιούν σε ανεπαρκή – ακατάλληλα καταλύματα

Τι προβλέπει ο νόμος για τους αστέγους  
Στις 28 Φεβρουαρίου 2012 δημοσιεύθηκε σε ΦΕΚ ο νόμος 4052. Στο άρθρο 29 του νόμου περιγράφεται ο “ορισμός του αστέγου”, ανοίγοντας έτσι  ο δρόμος προκειμένου να μπορέσει η Ελλάδα να διεκδικήσει και να αξιοποιήσει κοινοτικούς πόρους για την χρηματοδότηση προγραμμάτων και δράσεων προστασίας αστέγων.  Ειδικότερα οι τρεις βασικές διατάξεις του νέου νόμου αναφέρουν τα εξής:  
1ον .“Αναγνωρίζονται οι άστεγοι ως ευπαθής κοινωνική ομάδα, στην οποία παρέχεται κοινωνική προστασία. Ως άστεγοι ορίζονται όλα τα άτομα που τα οποία διαμένουν νόμιμα στη χώρα, τα οποία στερούνται πρόσβασης ή έχουν επισφαλή πρόσβαση σε επαρκή ιδιόκτητη, ενοικιαζόμενη ή παραχωρημένη κατοικία που πληροί τις αναγκαίες προδιαγραφές και διαθέτει τις βασικές υπηρεσίες ύδρευσης και ηλεκτροδότησης.  
2ον.Στους άστεγους περιλαμβάνονται ιδίως αυτοί που διαβιούν στο δρόμο, σε ξενώνες, αυτοί που φιλοξενούνται από ανάγκη προσωρινά σε ιδρύματα ή άλλες κλειστές δομές καθώς και αυτοί που διαβιούν σε ακατάλληλα καταλύματα.
3ον. Με απόφαση του Υπουργού Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και του εκάστοτε συναρμόδιου υπουργού που δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ρυθμίζονται τα ειδικότερα θέματα εφαρμογής της παρούσας, ιδίως το περιεχόμενο, η έκταση και ο χρόνος παροχής κοινωνικής προστασίας, καθώς και η διαδικασία και οι φορείς υλοποίησης της καταγραφής των αστέγων.    

Τα πρώτα υπνωτήρια –hostels σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα

Τα πρώτα βήματα που έχουν γίνει από τις αρμόδιες αρχές σε συνεργασία με τους δήμους, την Εκκλησία και τις ΜΚΟ αφορούν στην δημιουργία  κέντρων ημερήσιας φροντίδας σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα.
Τα κέντρα αυτά εκτός από την ημερήσια φροντίδα θα παρέχουν στους άστεγους ψυχολογική υποστήριξη με τη συνδρομή ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών.
Ήδη σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη έχουν εντοπιστεί ξενοδοχεία- hostels, τα οποία θα ενταχθούν στο πρόγραμμα προστασίας αστέγων παρέχοντας σειρά υπηρεσιών. Η διαδικασία που θα ακολουθηθεί είναι η εξής:
Οι δήμοι θα υπογράφουν συμβάσεις με ξενοδοχεία που αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα επιβίωσης προκειμένου αξιοποιηθούν ως hostels. Επίσης οι δήμοι με προσδιορισμένα κριτήρια θα διανέμουν κουπόνια στους αστέγους, οι οποίοι θα μπορούν να διαμένουν στα ξενοδοχεία κατά τις βραδινές ώρες προκειμένου να κοιμηθούν και να πλυθούν, ενώ παράλληλα σε συνεργασία με φορείς που παρέχουν συσσίτια θα  εξασφαλιστεί πρωινό και βραδινό.

Με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση το πρόγραμμα προστασίας αστέγων  

Για τη χρηματοδότηση του προγράμματος προστασίας των αστέγων στη χώρα μας θα αξιοποιηθούν κοινοτικά κονδύλια. Σύμφωνα με τον υφυπουργό, η νομοθετική κατοχύρωση της έννοιας του αστέγου και η πρόσφατη τροποποίηση του κανονισμού του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης δίνουν νέες δυνατότητες για την αξιοποίηση πόρων, με σκοπό την παροχή στέγης και κοινωνικής στήριξης στους αστέγους.
Θεσμικές πρωτοβουλίες και από το υπουργείο Εσωτερικών
Το υπουργείο Εσωτερικών έχει ήδη ανακοινώσει – και στο συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Κομοτηνή – τις πρώτες παρεμβάσεις για τους αστέγους. Συγκεκριμένα προωθείται ειδικό πρόγραμμα  για τους αστέγους με τη συνεργασία των υπουργείων Εσωτερικών, Υγείας, Εργασίας και των δήμων. Όπως είχε ήδη ανακοινωθεί  «στους άστεγους θα προσφέρεται τροφή, διανυκτέρευση, υπηρεσίες υγείας και συμβουλευτική υποστήριξη». Στο μεταξύ και στο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών, το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή, υπάρχει ειδική νομοθετική πρόβλεψη για τη σύσταση και λειτουργία κοινωνικών δομών όπως τα κοινωνικά παντοπωλεία.  
Ξεκινά το Πρόγραμμα « Κοινωνικές Δομές Άμεσης Αντιμετώπισης της Φτώχειας» 

Στο άμεσο μέλλον και ενόψει της εφαρμογής του προγράμματος«Κοινωνικές Δομές Άμεσης Αντιμετώπισης της Φτώχειας», το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης προγραμματίζει συνάντηση εργασίας και διαλόγου για την αποτελεσματική οργάνωση και την εφαρμογή του. 
Στο πλαίσιο αυτό  η Γενική Γραμματεία Διαχείρισης Κοινοτικών και άλλων Πόρων, του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης κάλεσε φορείς Μη Κερδοσκοπικού χαρακτήρα, αναφορικά με τη δημιουργία νέων ή τη συνέχιση λειτουργίας υφιστάμενων κοινωνικών δομών άμεσης αντιμετώπισης της φτώχειας. Δηλαδή  Κοινωνικών Παντοπωλείων, Κοινωνικών Φαρμακείων, Ανοιχτού Κέντρου Ημερήσιας Υποδοχής Αστέγων, Υπνωτηρίου, Δομής παροχής Συσσιτίων, Δημοτικών  Λαχανόκηπων, Τράπεζας Χρόνου,  Γραφείων Διαμεσολάβησης.
Οι ενδιαφερόμενοι φορείς που θα πρέπει να πληρούν  συγκεκριμένες προϋποθέσεις, έπρεπε να συμπληρώσουν μέχρι τη Τρίτη 27 Μαρτίου 2012 την ηλεκτρονική Φόρμα Φορέα Κοινωνικών Δράσεων που βρίσκεται στην ιστοσελίδα του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανάπτυξη Ανθρώπινου  Δυναμικού» www.epanad.gov.gr
  Όπως επισημαίνει το αρμόδιο υπουργείο, οι δομές αυτές θα λειτουργήσουν από Εταιρικά Κοινωνικά Σχήματα στα οποία θα συμμετέχουν:
  • Φορείς Μη Κερδοσκοπικού χαρακτήρα (ως δυνητικοί Δικαιούχοι)
  • ΟΤΑ  Α΄ Βαθμού και ΝΠΔΔ με δραστηριότητες στην υλοποίηση δράσεων κοινωφελούς χαρακτήρα (ως συμπράττοντες φορείς)
 Δικαιούχοι των πράξεων της πρόσκλησης δύνανται να είναι Φορείς μη Κερδοσκοπικού χαρακτήρα (Σωματεία, Ιδρύματα, Εταιρείες Αστικού Δικαίου, Συνδικαλιστικές Οργανώσεις, Επαγγελματικές Ενώσεις, ΝΠΙΔ που δεν εντάσσονται στο μητρώο φορέων Γενικής Κυβέρνησης).
Ευρωπαϊκός στόχος η μείωση της φτώχειας μέχρι το 2020  

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Στρατηγική του 2020 η Ε.Ε. θα επιδιώξει να εξαλείψει τον κίνδυνο της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού για τουλάχιστον 20 εκατ. ανθρώπους.  Ενεργός είναι και ο ρόλος της Επιτροπής των Περιφερειών, η οποία από τις 6 Οκτωβρίου 2010 κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να υποβάλουν στοχευμένες προτάσεις για τη στήριξη τοπικών και περιφερειακών αρχών στον καθημερινό αγώνα τους για μείωση των αστέγων.
Όπως καταδεικνύουν τα δεδομένα οι τοπικές αρχές εμφανίζουν θερμό ενδιαφέρον  για τις δυνατότητες συνεργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Τα ευρωπαϊκά εργαλεία πολιτικής και έρευνας (συμπεριλαμβανομένων και των κοινών όρων) δίνουν την ευκαιρία στις τοπικές αρχές να ανταλλάξουν πρακτικές πληροφορίες χρησιμοποιώντας μια κοινή γλώσσα. Η ευρωπαϊκή κοινωνική ατζέντα παρέχει ένα πλαίσιο για τις ανταλλαγές αυτές σε όλο το εύρος της «Ευρωπαϊκής στρατηγικής για την κοινωνική προστασία και την κοινωνική ένταξη».
Ήδη από το 2009 οι άστεγοι αποτελούν μία από τις πρώτες προτεραιότητες κοινωνικής πολιτικής των υπουργείων κοινωνικής προστασίας των 27 ευρωπαϊκών κρατών μελών.
Η προώθηση μίας νέας Ευρωπαϊκής Πλατφόρμας κατά της Φτώχειας το Δεκέμβριο του 2010 (για να αντικαταστήσει την Ευρωπαϊκή στρατηγική για την κοινωνική προστασία και την κοινωνική ένταξη), θα μπορούσε επίσης να προσφέρει ευκαιρίες συνεργασίας στο φλέγον ζήτημα. Παρακάτω παρουσιάζονται ενδεικτικά οι αποφάσεις των Ευρωπαϊκών Οργάνων.
  • Το 2008, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε μια Γραπτή Διακήρυξη για την αντιμετώπιση  του προβλήματος των αστέγων που διαβιούν στο δρόμο, ζητώντας από τις ευρωπαϊκές χώρες να συμφωνήσουν σε μία δέσμευση για την οριστική επίλυση του προβλήματος των αστέγων  που διαβιούν στο  δρόμο μέχρι το 2015 και καλώντας την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναπτύξει ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο ορισμού του προβλήματος των αστέγων, να συγκεντρώσει συγκριτικά και αξιόπιστα στατιστικά δεδομένα και να διεξάγει ετήσιες ενημερώσεις για τις εφαρμοσθείσες δράσεις και για την πρόοδο που έχει συντελεσθεί από τα Ευρωπαϊκά κράτη μέλη στο ζήτημα των αστέγων.
  • Στις 17 Ιουνίου 2010, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υιοθέτησε τη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για το 2020, η οποία θέτει προτεραιότητες για τη νέα δεκαετία, συμπεριλαμβανομένων 5 γενικών στόχων, οι οποίοι καθοδηγούν τις δράσεις των κρατών μελών και της ευρωπαϊκής Ένωσης στα εξής θέματα:o       προώθηση απασχόλησηςo       βελτίωση συνθηκών καινοτομίας, έρευνας και ανάπτυξης
    o       επίτευξη των στόχων κλιματικής αλλαγής και ενέργειας
    o       βελτίωση επιπέδου εκπαίδευσης και
  • o       προώθηση της κοινωνικής ένταξης και ιδιαιτέρως μέσω της μείωσης της φτώχειας.
Να σημειωθεί ότι ο στόχος της φτώχειας είναι ο πρώτος στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
  • Στις 16 Δεκεμβρίου 2010 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε τη Γραπτή Διακήρυξη 61 για μία ευρωπαϊκή στρατηγική για την έλλειψη στέγης με συνολικά 391 υπογραφές. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε το Σεπτέμβριο του 2010 από 5 Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τα οποία συνεχίζουν τη δράση τους  στο  συγκεκριμένο θέμα. Η Γραπτή Διακήρυξη στέλνει ένα σαφές μήνυμα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναπτύξει ένα Ευρωπαϊκό πλαίσιο το οποίο θα μπορεί να υποστηρίξει την ανάπτυξη εθνικών /περιφερειακών /τοπικών στρατηγικών για την έλλειψη στέγης.
  • Τον ίδιο μήνα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε μία ανακοίνωση στην Ευρωπαϊκή Πλατφόρμα ενάντια της Φτώχειας (EPAP), η οποία είναι μέρος της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για το 2020 και ξεκίνησε επίσημα να λειτουργεί τον Ιανουάριο του 2011 ως πλαίσιο για τις μελλοντικές πολιτικές κατά της φτώχειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
  • Στις 9-10 Δεκεμβρίου 2011 η πρώτη Ευρωπαϊκή Συναινετική Διάσκεψη για την έλλειψη στέγης έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες. Αποτέλεσε μία καινοτόμo πολιτική διαδικασία με στόχο την καθιέρωση κοινής συνεννόησης σε θεμελιώδη ζητήματα, προκειμένου να παραχθεί μία βάση για μελλοντική πρόοδο στην πολιτική αυτή. Η Διάσκεψη ήταν μια πρωτοβουλία της Βελγικής Προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, σε συνδιοργάνωση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Εθνικών Οργανισμών (FAENTSA) συντόνισε τη διαδικασία, στην οποία η Γαλλική Κυβέρνηση ήταν βασικός εταίρος. Οι προτάσεις πολιτικής προαναγγέλλουν ένα καθαρό Ευρωπαϊκό πλαίσιο για την έλλειψη στέγης. 
ΕΟΚΕ προς Ε.Ε.: αναγκαία η διάθεση περισσότερων πόρων για τους άστεγους  
Στις 20 Ιανουαρίου 2011, και σύμφωνα με το άρθρο 29, παράγραφος 2, του Εσωτερικού της Κανονισμού, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε να καταρτίσει γνωμοδότηση πρωτοβουλίας με θέμα  «Το πρόβλημα των αστέγων». Το ειδικευμένο τμήμα «Απασχόληση, κοινωνικές υποθέσεις, δικαιώματα του πολίτη» στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 28 Σεπτεμβρίου 2011.  
Κατά τη 475η σύνοδο ολομέλειας της, της 26ης και 27ης Οκτωβρίου 2011 (συνεδρίαση της 27ης Οκτωβρίου), η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 98 ψήφους και 6 αποχές τη συγκεκριμένη  γνωμοδότηση.  
Η γνωμοδότηση μεταξύ άλλων εστιάζει στην ανάγκη να αφιερώσει η Ευρωπαϊκή ‘Ένωση περισσότερους πόρους μέσω των διαρθρωτικών ταμείων, για προώθηση λύσεων στο θέμα των αστέγων (homelessness). Με δεδομένο  ότι η Ευρώπη διαθέτει το νομικό πλαίσιο για μια φιλόδοξη πολιτική όσον αφορά στη στέγαση, στο κείμενο της γνωμοδότησης επισημαίνεται πως η Ε.Ε. πρέπει να συνδράμει τα κράτη μέλη προκειμένου να εφαρμόσουν αποτελεσματικές εθνικές στρατηγικές. Στο πλαίσιο αυτό τα κράτη- μέλη  σε ότι αφορά τις πολιτικές τους θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την πρόληψη του φαινομένου και τη δημιουργία μόνιμων κατοικιών.  Επιπλέον,  η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή  συνιστά τη διάδοση καινοτόμων μοντέλων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο που θα προωθούν καινοτόμες και διαδραστικές προσεγγίσεις στις οποίες η μόνιμη στέγη πρέπει να είναι  η πρώτη επιλογή.  
Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία «FEANTSA» εργαλείο κατά του κοινωνικού αποκλεισμού  

Η FEANTSA, η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Εθνικών Οργανισμών που ασχολούνται με τους άστεγους, 23 χρόνια μετά την ίδρυσή της, επικεντρωμένη στον ίδιο στόχο στην ανακούφιση δηλαδή του κοινωνικού αποκλεισμού των ανθρώπων που απειλούνται ή ζουν σε συνθήκες έλλειψης στέγης, συνεχίζει με μεγαλύτερη ένταση   το έργο της.  Ιδρύθηκε το 1989, ως ευρωπαϊκός μη κυβερνητικός οργανισμός.  
Σήμερα έχει περισσότερους  από 100 οργανισμούς μέλη, οι οποίοι δραστηριοποιούνται σε περίπου 30 ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένων 25 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι οργανισμοί αυτοί συχνά συνεργάζονται με δημόσιες αρχές, παροχείς κοινωνικής στέγης και αντίστοιχους παράγοντες.  
Η FAENTSA συνεργάζεται με ευρωπαϊκούς θεσμούς και κατέχει συμβουλευτικό status στο Συμβούλιο της Ευρώπης και στον ΟΗΕ, λαμβάνοντας  οικονομική στήριξη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. 
Τα βασικά όργανα της, είναι η Γενική Συνέλευση, το Διοικητικό Συμβούλιο και η Εκτελεστική Επιτροπή.Η FAENTSA αποσκοπεί στη:
  • Διεξαγωγή συνεχούς διαλόγου με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς και τις εθνικές και τοπικές κυβερνήσεις προκειμένου να προωθήσει την ανάπτυξη και εφαρμογή αποτελεσματικών μέτρων ενάντια στην έλλειψη στέγης.
  • Διεξαγωγή και προώθηση έρευνας και συλλογής δεδομένων για την καλύτερη κατανόηση της φύσης, της έκτασης, των αιτιών και των λύσεων του προβλήματος της έλλειψης στέγης.
  • Προώθηση και διευκόλυνση της ανταλλαγής πληροφοριών, εμπειρίας και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των οργανισμών μελών της FEANTSA και σχετικών δρώντων, προσβλέποντας στη βελτίωση των πολιτικών και πρακτικών που αφορούν την έλλειψη στέγης.
  • Αύξηση της κοινής συνείδησης σχετικά με την περιπλοκότητα της έλλειψης στέγης και την ποικιλία διαστάσεων των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι άστεγοι. 
ETHOS (European Typology of Homelessness and Housing Exclusion)

Η FEANTSA ανέπτυξε μια τυπολογία του φαινομένου των αστέγων και του κοινωνικού αποκλεισμού, η οποία συνδέεται με τη στέγαση και  φέρει την ονομασία  ETHOS. 
Σύμφωνα με την τυπολογία, η κατοχή της κατοικίας, μπορεί να σημαίνει:
  • Από πλευράς φυσικής διάστασης: να υπάρχει ένα κατάλληλο οίκημα ή χώρος, το οποίο  ανήκει αποκλειστικά στο άτομο και στην οικογένειά του
  • Από πλευράς νομικής διάστασης: να έχει το άτομο νόμιμο τίτλο ιδιοκτησίας
  • Από πλευράς κοινωνικής διάστασης: να διαθέτει το άτομο ιδιωτικό χώρο και διαπροσωπικές σχέσεις. 
Ο ορισμός, επιτρέπει τον καθορισμό των ακόλουθων τεσσάρων βασικών εννοιολογικών διαφοροποιήσεων: άστεγοι στον δρόμο, έλλειψη κατοικίας επισφαλής στέγη και ανεπαρκής ή ακατάλληλη στέγη (όλες υποδηλώνουν την έλλειψη σπιτιού). Συνεπώς, η τυπολογία κατατάσσει τους ανθρώπους που είναι άστεγοι σύμφωνα με τις συνθήκες διαβίωσης και στέγασης.

HABITACT: Ευρωπαϊκό  forum  ανταλλαγής στρατηγικών  για τους αστέγους 
Ένα δίκτυο 13  ευρωπαϊκών πόλεων -εταίρων, μεταξύ των οποίων και η Αθήνα, το «HABITACT», βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία εδώ και τρία χρόνια προσπαθώντας να δώσει ρεαλιστικές απαντήσεις και προτάσεις ολοκληρωμένων στρατηγικών για την αντιμετώπιση του προβλήματος των αστέγων.
Τι είναι το HABITACT
Το HABITACT είναι ένα forum ανταλλαγής τοπικών στρατηγικών για τους άστεγους. Ξεκίνησε με την υποστήριξη της FEANTSA (European federation of national organisations working with homeless people) τον Ιούνιο του 2009, με στόχο την ανάπτυξη συνεργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο μεταξύ τοπικών αρχών, σε θέματα κοινωνικής πολιτικής και συγκεκριμένα στη διαχείριση των αστέγων.
Καθιερώθηκε λόγω του αυξανόμενου ενδιαφέροντος και του αιτήματος από τις τοπικές αρχές της Ευρώπης, για πληροφορίες σχετικά με τους άστεγους. Η στήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και η εντατική βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών υπόσχονται την περαιτέρω ανάπτυξη αυτής της συνεργασίας.  
Στόχοι του  HABITACT
  1. Επιδιώκει τη δημιουργία αποτελεσματικών μέσων καταπολέμησης της έλλειψης στέγης σε τοπικό επίπεδο μέσω της ανταλλαγής Ευρωπαϊκών πολιτικών.
  2. Αναζητά τεχνογνωσία και εμπειρία προκειμένου να διευκολυνθεί η κοινή ανάπτυξη κοινών πλαισίων για την αντιμετώπιση κοινών προκλήσεων.
  3. Προωθεί μία διαδικασία εκπαίδευσης μεταξύ τοπικών αρχών, η οποία βασίζεται σε μία πρακτική προσέγγιση ανταλλαγών στο πλαίσιο της Ευρώπης.
  4. Στοχεύει να καταστεί αξιόπιστη πηγή τεχνογνωσίας για τοπικές στρατηγικές για την έλλειψη στέγης. 
Πόλεις  –Εταίροι
Πρόκειται για ένα αυτοχρηματοδοτούμενο δίκτυο, που αναπτύσσει τις δράσεις του μέσω των συνδρομών των μελών του. Στο δίκτυο συμμετέχουν μέχρι στιγμής 13 πόλεις εταίροι, μεταξύ των οποίων το Άμστερνταμ, η Αθήνα, η Κοπεγχάγη, το Δουβλίνο, η Γάνδη, η Μαδρίτη και η Βενετία. Πέρα από τον βασικό δικτυακό πυρήνα,  συνεργάζεται στενά με περισσότερους από 100 δήμους σε όλη την Ευρώπη.  
Τράπεζα Πολιτικής
Στη διαδικτυακή τράπεζα πολιτικής  του, το HABITACT συλλέγει πληροφορίες, με στόχο τη διευκόλυνση ανταλλαγής πληροφοριών σχετικών με τοπικές στρατηγικές για την έλλειψη στέγης. Η τράπεζα περιέχει πύλες εισόδου για πόλεις από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες και αναπτύσσεται διαρκώς. 
Ενδεικτική Βιβλιογραφία

Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου