Παρασκευή, 11 Ιανουαρίου 2013

Ο επανασχεδιασμός της γειτονιάς ως προϋπόθεση για την βιώσιμη ανάπτυξη του αστικού χώρου: Η περίπτωση της γειτονιάς TENSTA της Στοκχόλμης

#Α.Φλιάταρη, Αρχιτέκτων, Msc Urban Planning and Design

Παρουσιάζεται η περιοχή Jarva, στα βόρεια της Στοκχόλμης, η οποία αποτελείται από έξι γειτονιές που περικλείουν τον προστατευόμενο χώρο πρασίνου Jarvafaltet. Οι γειτονιές αυτές, χαρακτηριστικά παραδείγματα του μοντέρνου κινήματος στον πολεοδομικό σχεδιασμό (Million Program), έχουν εξελιχθεί σε γκέτο μεταναστών, με υψηλούς δείκτες ανεργίας και εγκληματικότητας. 
Το νέο πρόγραμμα Vision Jarva 2030 του Δήμου της Στοκχόλμης φιλοδοξεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των κατοίκων και να προσελκύσει επενδύσεις και επιχειρηματική δραστηριότητα στην περιοχή. Παρότι ιδιαιτέρως φιλόδοξο το πρόγραμμα, παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα που αφορούν στη λανθασμένη αντίληψη περί γειτονιάς. 
Δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση σε μία από τις έξι γειτονιές, την Tensta, την οποία μελετήσαμε στο πλαίσιο ερευνητικής εργασίας, αναλύεται η υφιστάμενη κατάσταση και ο σχεδιασμός τους, ενώ παρουσιάζονται συγκεκριμένες προτάσεις και σχεδιαστικές λύσεις για την αναζωογόνηση και ανάπλασή τους, δηλαδή την επαναφορά της έννοιας και της ποιότητας της γειτονιάς στο αστικό περιβάλλον. Παράλληλα όμως, εξετάζονται και άλλοι παράγοντες, όπως η κοινωνική συνοχή, η εμπορική- επιχειρηματική δραστηριότητα εντός των οικισμών, το κόστος κλπ., με απώτερο στόχο την βιώσιμη ανάπτυξη της περιοχής.

1. MILLION PROGRAM: ΤΟ ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΣΟΥΗΔΙΑΣ ΜΕΤΑ ΤΟΝ Β ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ

Το Million Program (Miljonprogrammet) ήταν ένα φιλόδοξο στεγαστικό πρόγραμμα της σουηδικής κυβέρνησης, το οποίο υλοποιήθηκε κατά τη μεταπολεμική περίοδο (1965-1974).

Εικόνα 1: Το προάστιο Jarva με τις έξι
γειτονιές σε σχέση με το κέντρο της Στοκχόλμης.
(1) Akalla,
(2) Husby,
(3) Kista,
(4) Hjulsta,
(5) Tensta,
(6) Rinkeby,
(7) ο χώρος πρασίνου Jarvafaltet,
(8) δρόμος ταχείας κυκλοφορίας,
(9) το κέντρο της Στοκχόλμης.

Σκοπός του προγράμματος ήταν να ανοικοδομήσει ένα εκατομμύριο κατοικίες σε χρονικό ορίζοντα μιας δεκαετίας, ώστε να διασφαλίσει ότι όλοι οι πολίτες θα μπορέσουν να αποκτήσουν ένα σπίτι σε λογική τιμή. Παρόλο που μέχρι το τέλος του προγράμματος χτίστηκαν σχεδόν 1006000 νέες κατοικίες, το τελικό αποτέλεσμα χαρακτηρίστηκε από πλήρη αποτυχία και κατακρίθηκε με σφοδρότητα από τη σουηδική κοινωνία. Οι νέες περιοχές κατοικίας, σχεδιασμένες σύμφωνα με τις αρχές ΤΟΠ μοντέρνου κινήματος, έχουν ταυτιστεί με τα λεγόμενα «τσιμεντένια προάστια» και η αρχιτεκτονική τους συγκρίθηκε με αυτή των χωρών του πρώην Ανατολικού Μπλοκ. Το Rinkeby και η Tensta, γειτονιές της περιοχής Jarva (εικόνα 1), είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα και αποτελούν αρνητικά σύμβολα της εποχής εκείνης στη συνείδηση της κοινής γνώμης.

Στο Rinkeby και την Tensta κατοικούν συνολικά 32134 κατοίκους. Σημειώνεται ότι το 89,1% των κατοίκων αυτών είναι μετανάστες πρώτης ή δεύτερης γενιάς, κυρίως από τις χώρες της Αφρικής και της Ασίας. Η ανεργία στην περιοχή είναι στο 3,7% (2000) και το ποσοστό των κατοίκων που ζει από την κρατική πρόνοια αγγίζει το 40,2% (1999).1 Η μεγάλη συγκέντρωση των μεταναστών στα προάστια του Million Program σε συνδυασμό με την υψηλή ανεργία, αναπόφευκτα οδήγησε στη γκετοποίηση και την υψηλή εγκληματικότητα. Η αρχική πρόθεση του προγράμματος να αναμίξει διαφορετικές εθνότητες και κατηγορίες πολιτών ήταν απολύτως ανεπιτυχής.

2. VISION JARVA 2030: ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΑΣΤΙΟΥ ΤΗΣ JARVA
Το Vision Jarva 2030 είναι ένα ευρύ, μακροπρόθεσμο πρόγραμμα, αποδεκτό από όλες τις πολιτικές παρατάξεις του Δήμου της Στοκχόλμης, αλλά και άλλων εμπλεκομένων, για να προωθήσει την βελτίωση της ποιότητας ζωής της περιοχής. Σκοπός είναι να επιφέρει βιώσιμη οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη, ώστε να πείσει τους Σουηδούς να μετακομίσουν στην περιοχή και να παραμείνουν εκεί. Βασίζεται σε τέσσερεις άξονες: καλύτερη ποιότητα κατοικίας και ποικιλία δημοσίων χώρων, καθημερινή ασφάλεια και προστασία, καλύτερη εκπαίδευση και διδασκαλία γλώσσας και τέλος περισσότερες επιχειρήσεις και θέσεις εργασίας. Αναγνωρίζει τα μοναδικά πλεονεκτήματα της περιοχής, όπως η καλή συγκοινωνία, η εγγύτητα στη φύση, ο πληθυσμός των κατοίκων με εμπειρίες από διαφορετικά μέρη του κόσμου και φιλοδοξεί να μετατρέψει τη Jarva σε «περιοχή παραγωγής και ανάπτυξης».


Εικόνα 2: Το νέο πρόγραμμα Vision Jarva 2030

Πρόκειται για ένα πρόγραμμα πολλά υποσχόμενο, αλλά με εξαιρετικά υψηλές προσδοκίες. Ενώ υπάρχουν καλές ιδέες και προτάσεις για τις γειτονιές Kista και Husby, βλέπουμε ότι το όλο επιχείρημα αγνοεί τις ευκαιρίες ανάπτυξης της Tensta, διατηρώντας την ως περιοχή αμιγούς κατοικίας. Όπως φαίνεται και στην εικόνα 2, προτεραιότητα του σχεδιασμού είναι να «συνδέσει» τις γειτονιές μεταξύ τους (ροζ χρώμα) με σκοπό να ενοποιήσει την περιοχή Jarva, παρά τα φυσικά εμπόδια και τους περιορισμούς.

Γίνεται μεγάλη προσπάθεια να συνδεθεί το βόρειο με το νότιο κομμάτι της Jarva, προσθέτοντας κατοικίες κατά μήκος του αυτοκινητόδρομου, εγχείρημα αμφισβητήσιμο, αφού πρώτον, η πράσινη ζώνη του Jarvafaltet και ο αυτοκινητόδρομος ταχείας κυκλοφορίας είναι ιδιαιτέρως ισχυρά όρια για να αγνοηθούν και να ξεπεραστούν και δεύτερον, το κόστος των νέων αυτών πολυτελών κατοικιών είναι εξαιρετικά υψηλό σε αναλογία με τα προσδοκώμενα οφέλη. Θεωρούμε ότι η σύνδεση αυτή δεν θα έπρεπε να αποτελεί προτεραιότητα, αφού οι δυνατότητες σύνδεσης του βόρειου τμήματος με την περιοχή Sollentuna και του νότιου με την περιοχή Spanga είναι περισσότερο ρεαλιστικές και έχουν προοπτικές για τη δημιουργία γειτονιών με μικτά και συνεκτικά χαρακτηριστικά. Ωστόσο, το πρόγραμμα κάνει προτάσεις και προς αυτή την κατεύθυνση, προσθέτοντας κατοικίες γύρω από τις υπάρχουσες γειτονιές. Και πάλι όμως θεωρούμε ότι νέες περιοχές μικτής χρήσης θα πρέπει να προστεθούν κατά μήκος νέων δρόμων που θα συνδέουν τις περιοχές μεταξύ τους.

Τέλος, όσον αφορά τον στόχο του προγράμματος για τόνωση της επιχειρηματικότητας και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, παρατηρούμε ότι δίνεται μεγάλη προτεραιότητα στην σύνδεση εκπαίδευσης και εργασίας, καθώς και στην προσέλκυση καινοτόμων επιχειρήσεων και επιστημόνων. Ο στόχος αυτός είναι ιδανικός για την περιοχή της Kista, αλλά δύσκολα θα λειτουργήσει στις γειτονιές Tensta και Rinkeby. Το πρόγραμμα δείχνει να μην λαμβάνει υπόψη του τις δυνατότητες των περιοχών αυτών στην κατεύθυνση της επιχειρηματικότητας. Η Tensta αδυνατεί να ανταγωνιστεί το IT center της Kista, την αναπτυσσόμενη αγορά τροφίμων και το σύμπλεγμα μεγάλων καταστημάτων (Ι ΚΕΑ) του Erikberg, τις βιομηχανικές μονάδες της Lunda και φυσικά τα δημοφιλή και καθιερωμένα εμπορικά κέντρα της Kista και του Vallingby. Επομένως μια πρωτότυπη και ρεαλιστική ιδέα πρέπει να προταθεί για την περιοχή της Tensta, η οποία θα επιφέρει επενδύσεις και θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας για τους κατοίκους, για παράδειγμα μια εξειδικευμένη αγορά, που θα καθιερώσει την περιοχή ως Tensta City, θα λειτουργήσει ως μέσο branding της περιοχής και θα προσελκύσει νέους κατοίκους και επισκέπτες από την υπόλοιπη πόλη.

3. ΠΡΟΤΑΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ: ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ
Τις τελευταίες δεκαετίες η ανάπτυξη των προαστίων που βασίζεται στο αυτοκίνητο, αποδυνάμωσε την χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς και δημιούργησε γειτονιές ελάχιστα φιλικές προς τον πεζό. Η επιθυμία για μεγαλύτερη προσβασιμότητα και διευρυμένη επιλογή μέσων μεταφοράς οδήγησε στην ανάπτυξη ενός νέου εργαλείου σχεδιασμού, τη λεγόμενη TOD (Transit Oriented Development). Η TOD δημιουργεί γειτονιές γύρω από διαμετακομιστικούς σταθμούς και παρέχει τη λεγόμενη «ολοκληρωμένη» γειτονιά, με ποικιλία οικονομικά προσιτής στέγασης (ιδιόκτητη, ενοικιαζόμενη, μονοκατοικία, διαμέρισμα κλπ), περισσότερες επιλογές μετακίνησης (δημόσια συγκοινωνία, αυτοκίνητο, ποδήλατο κλπ), μια ποικιλία από υπηρεσίες (σχολεία, πολιτιστικά και αθλητικά κέντρα, δημόσιες υπηρεσίες, μαγαζιά-εμπόριο κλπ) και φυσικά εργασιακή απασχόληση.2
Αναλύοντας την περιοχή μελέτης σύμφωνα με τις αρχές της TOD εντοπίζουμε τα δομικά προβλήματα της περιοχής και προτείνουμε συγκεκριμένες λύσεις.

3.1. Χρήσεις γης
Οι χρήσεις γης στις γειτονιές Tensta και Rinkeby είναι παρόμοιες. Έχουν ένα αυστηρώς ορισμένο κέντρο, το οποίο αποτελείται μόνο από το κτίριο εμπορικών καταστημάτων δίπλα στο σταθμό του μετρό. Η εμπορική δραστηριότητα περιορίζεται μέσα στο κτίριο αυτό, ενώ η υπόλοιπη περιοχή αποτελείται από κτίρια αμιγούς κατοικίας, σχολεία, κτίρια στάθμευσης και γραφεία. Η μονολειτουργικότητα αυτή των κτιρίων δείχνει τη μεγάλη έλλειψη σε χώρους μικτής χρήσης και πολυλειτουργικότητας, παράγοντες πολύ σημαντικοί, όχι μόνο με όρους πρακτικότητας, αλλά και σε επίπεδο κοινωνικής συνοχής. Περισσότεροι χώροι μικτής χρήσης κρίνονται απαραίτητοι και προτείνονται κυρίως για τα νέα κτίρια, αλλά προτείνεται και αλλαγή χρήσης υπαρχόντων κτιρίων, πράγμα που προϋποθέτει τροποποίηση της νομοθεσίας αδειοδότησης.
Το πράσινο επίσης αποτελεί σημαντικό στοιχείο της περιοχής. Και οι δύο γειτονιές περιβάλλονται από λιβάδια (Jarvafaltet) και δασικές εκτάσεις, ενώ πράσινο συναντάμε και μέσα στο δομημένο χώρο, γύρω από τα κτίρια, κατά μήκος των πεζοδρόμων κ.α. Παρ' όλη την έντονη παρουσία όμως του πρασίνου, παρατηρούμε ότι οι χώροι αυτοί δεν χρησιμοποιούνται από τους κατοίκους, κυρίως λόγω έλλειψης σαφούς δικτύου προσβάσιμότητας και κακού σχεδιασμού. Για το λόγο αυτό προτείνεται μια καλύτερη οργάνωση και σχεδιασμός των χώρων πρασίνου, μετά από αξιολόγηση. Αυτό θα επιφέρει αύξηση της αξίας των ακινήτων, θα δημιουργήσει πιο άνετους και ασφαλείς δημοσίους χώρους, και κατ' επέκταση η περιοχή θα προσελκύσει επιπλέον επιχειρηματική δραστηριότητα.

3.2. Επιλογές στέγασης
Η κατοικία είναι συνιστώσα κλειδί της αστικής οικονομίας. Τα άμεσα οφέλη της επένδυσης στην κατοικία είναι η ανάπτυξη, η δημιουργία θέσεων εργασίας, η αύξηση εισοδήματος και η αποταμίευση, η αύξηση της παραγωγικότητας κλπ. Παράλληλα η γειτονιά που περιλαμβάνει διαφορετικούς τύπους κατοικίας, μπορεί να στεγάσει πολλές γενιές κατοίκων, πράγμα απαραίτητο στην περιοχή της Tensta, αφού το σημαντικότερο διαπιστωμένο πρόβλημα της περιοχής είναι ότι οι κάτοικοι δεν παραμένουν εκεί για περισσότερο από 15-20 χρόνια. Λαμβάνοντας αυτό υπόψη, προτείνουμε νέες κατοικίες στην περιοχή μελέτης, σε στρατηγικά σημεία που πιστεύουμε ότι θα αναβαθμίσουν την ποιότητα του αστικού περιβάλλοντος αλλά και θα συνεισφέρουν στην ανάπτυξη επιχειρήσεων και καταστημάτων. Προτείνουμε να προστεθούν κατοικίες στα υπάρχοντα κτίρια στάθμευσης ενώ προτείνουμε και νέες μονάδες κατοικίας χαμηλού κόστους εντός του υφιστάμενου κτισμένου χώρου. Η ανάπτυξη κατοικιών χαμηλού κόστους είναι περισσότερο επικερδής σε μακροπρόθεσμο επίπεδο, σε σχέση με πολυτελείς κατοικίες υψηλού κόστους, διότι χρησιμοποιείται μεγάλη ποσότητα τοπικών παραγόμενων δομικών υλικών και εργατικό δυναμικό χαμηλής εξειδίκευσης, ενώ αντιθέτως οι πολυτελείς κατοικίες απαιτούν εισαγόμενα υλικά, υψηλή τεχνολογία και τεχνογνωσία. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι πολυτελείς κατασκευές έχουν πολύ μικρότερο αναπτυξιακό αποτέλεσμα στην εθνική οικονομία, σε σχέση με τις φθηνές κατασκευές.3

3.3. Συγκοινωνία και τοπικό δίκτυο
Οι δύο περιοχές μελέτης, η Tensta και το Rinkeby διαθέτουν καλή δημόσια συγκοινωνία, με σταθμούς του μετρό στο κέντρο και πολλές στάσεις λεωφορείου. Διαθέτουν επίσης ένα καλό δίκτυο πεζοδρόμων, αλλά συγχρόνως ένα οδικό δίκτυο με πολλά αδιέξοδα (cul-de-sac) και καθόλου ποδηλατοδρόμους. Επιπλέον πρόβλημα αποτελεί ο διαχωρισμός της κυκλοφορίας, όπου οι πεζοί κινούνται ένα επίπεδο πάνω από τα αυτοκίνητα σε πεζογέφυρες, δυσκολεύοντας τη δυνατότητα μίξης των χρήσεων αλλά και τη δημιουργία εύκολα προσβάσιμων καταστημάτων.
Ωστόσο, παίρνοντας παραδείγματα δημοφιλών εμπορικών δρόμων από το κέντρο της πόλης και αναλύοντας τις ποιότητές τους, καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι η επιτυχία τους δεν οφείλεται στη μίξη πεζών και αυτοκινήτων, αλλά στην σαφώς προσδιορισμένη αρχή και τέλος, στη σωστή κλίμακα και στην εύκολη πρόσβαση.4 Επομένως, εντοπίζοντας και αναλύοντας τα σημαντικότερα σημεία της περιοχής και τους δρόμους που τα συνδέουν, προτείνουμε ένα καλύτερο τοπικό οδικό δίκτυο, δίκτυο πεζοδρόμων και ποδηλατοδρόμων, με την κατάργηση των cul-de-sac, την προσθήκη πεζοδρομίων, κλιμάκων και ραμπών, τα οποία θα δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για εμπορική ανάπτυξη. Στόχος δεν είναι να καταδικάσουμε το όραμα του μοντερνισμού, το οποίο αποτελεί σημαντικό κομμάτι της ιστορίας της σουηδικής πόλης, αλλά να σεβαστούμε την υπάρχουσα λειτουργική και κατασκευαστική δομή, να την αξιολογήσουμε και να προτείνουμε την καλύτερη δυνατή λύση.

3.4. Επιχειρηματικότητα
ε την ανακατασκευή του αυτοκινητόδρομου, ο όμορος Δήμος της Sollentuna υποχρεούται να μετεγκαταστήσει 54000 τ.μ. βιομηχανικής έκτασης, από την οποία τα 35000 τ.μ. είναι ιδιωτικής χρήσης.5 Παρουσιάζεται λοιπόν μια σημαντική ευκαιρία για την περιοχή μελέτης, την οποία πρέπει να αξιοποιήσει προσφέροντας τους αδιάθετους χώρους της για τη φιλοξενία των επιχειρήσεων αυτών. Με την εγκατάσταση μικρών βιοτεχνιών και εργαστηρίων στην περιοχή (ξυλουργεία, πώληση - επισκευή αυτοκινήτων κλπ), ανοίγει ο δρόμος για την οικονομική ανάκαμψη, τις νέες θέσεις εργασίας και μακροπρόθεσμα την αύξηση των επισκεπτών και των κατοίκων στην περιοχή. Το τελευταίο είναι ιδιαιτέρως σημαντικό, έχοντας υπόψη ότι η περιοχή σήμερα αποτελεί γκέτο μεταναστών. Πέρα λοιπόν από τη μείωση της ανεργίας, η καθημερινή επαφή των κατοίκων της περιοχής με κατοίκους της υπόλοιπης πόλης θα επιφέρει επιπλέον οφέλη σε κοινωνικό επίπεδο, μειώνοντας τους φυλετικούς και κοινωνικούς διαχωρισμούς. Στο σημείο αυτό όμως κρίνεται απαραίτητη περαιτέρω έρευνα της κοινωνικής διάστασης της πρότασης, αλλά και κατάρτιση ειδικής μελέτης, η οποία θα λαμβάνει υπόψη περισσότερο εξειδικευμένα στοιχεία και παράγοντες, π.χ. μορφωτικό επίπεδο και δεξιότητες των κατοίκων, πέρα από την καταγωγή τους και την οικονομική τους κατάσταση κλπ.

5. ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ

Εικόνα 3: Τρισδιάστατη απεικόνιση της σχεδιαστικής πρότασης.

Η πρότασή μας αρθρώνεται σε τέσσερεις φάσεις. Οι δύο πρώτες φάσεις μπορούν να υλοποιηθούν σε χρονικό ορίζοντα 2-8 χρόνων και οι δύο επόμενες σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα 10-20 χρόνων. Τα τέσσερα αυτά στάδια είναι τα εξής (βλ. εικόνα 3): 1. Μετατροπή ενός κτιρίου στάθμευσης σε χώρο τεχνικού εργαστηρίου.
2. Δημιουργία συμπλέγματος εργαστηρίων και μικρών βιοτεχνιών, μετατρέποντας τα παρακείμενα κτίρια στάθμευσης κοντά στον μελλοντικό δρόμο ταχείας κυκλοφορίας, σχεδιασμός των δρόμων που περιβάλλουν το σύμπλεγμα και συγχρόνως μετατροπή του κεντρικού κτιρίου στάθμευσης σε κτίριο γραφείων και καταστημάτων, με την προσθήκη του νέου πύργου γραφείων, το οποίο θα αποτελέσει το νέο τοπόσημο της Tensta.
3. Ανάπλαση της Tensta Alle και μετατροπή της σε κεντρική λεωφόρο. Προτείνουμε επιπλέον κτίρια κατά μήκος της λεωφόρου, με στόχο να μετατραπεί σε οδό μικτής χρήσης.
4. Συνδέσεις με Spanga και Rinkeby, επεκτείνοντας τις οδούς Tenstastraket και Tenstavagen. Η Spanga θα έχει άμεση σύνδεση με τον αυτοκινητόδρομο μέσω της Tenstastraket και η σύνδεση μεταξύ της Tensta και του Rinkeby, επεκτείνοντας την Tenstavagen αποτελεί τη φθηνότερη λύση. Επιπλέον προτείνουμε ανάπτυξη κατοικιών κατά μήκος της Tenstastraket και αλλαγές στη μορφή της με σκοπό να μετατραπεί σε αστικό δρόμο.
Έπειτα από τα τέσσερα αυτά στάδια, η περιοχή μπορεί να αναπτυχθεί με βάση το πρόγραμμα Vision Jarva 2030.

6. ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Συνοψίζοντας, το σχέδιο ανοικοδόμησης της Σουηδίας κατά τις δεκαετίες '60 και '70, παρόλο που κατάφερε να ανταπεξέλθει στην τεράστια ζήτηση στέγασης από το εργατικό δυναμικό της περιόδου, συγχρόνως άφησε ως «κληρονομιά» πολλές προαστιακές γειτονιές, ασύνδετες μεταξύ τους και με σημαντικά λειτουργικά προβλήματα. Η νέα εισροή μεταναστών από τις χώρες της Ασίας και της Αφρικής κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες και η εγκατάστασή τους στις προαστιακές αυτές γειτονιές, οδήγησε σε σταδιακή γκετοποίησή τους, με επακόλουθο την έξαρση της εγκληματικότητας. Το νέο πρόγραμμα Vision Jarva 2030 του δήμου, που αφορά στην ανάπλαση και εξυγίανση της περιοχής μελέτης, αποτελεί περισσότερο ένα «όραμα» παρά μια ρεαλιστική πρόταση. Εμείς εξειδικεύοντας στη μία από της έξι γειτονιές της Jarva, την Tensta, προσπαθήσαμε να προτείνουμε συγκεκριμένες στρατηγικές παρεμβάσεις, ακολουθώντας μεν το όραμα του προγράμματος, αλλά λαμβάνοντας υπόψη τις χωρικές και κοινωνικές δεσμεύσεις της περιοχής, για την βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, αλλά και τη μακροπρόθεσμη βιώσιμη ανάπτυξή της.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1. Όλες οι πληροφορίες και τα στατιστικά στοιχεία από την επίσημη ιστοσελίδα του Δήμου της Στοκχόλμης: http://www.usk.stockholm.se
2. Σύμφωνα με την Shelley Poticha (2009) «Φαίνεται ότι υπάρχει μια αυξανόμενη αναγνώριση του γεγονότος ότι η TOD έχει τις προοπτικές να προσφέρει σημαντικά οφέλη στις κοινότητες, προκαλώντας οικονομική ανάπτυξη στους φορείς διαμετακόμισης, με τη δημιουργία πρόσθετης επιβατικής κίνησης και στους επενδυτές, με την προσέλκυση μιας σημαντικής και αναπτυσσόμενης αγοράς».
3. Η Anna Kajumulo Tibaijuka (2009) στην έρευνά της "Building Prosperity: Housing and Economic Development" παρουσιάζει ενδιαφέροντα και σημαντικά δεδομένα που αφορούν στον τρόπο με τον οποίο η στεγαστική πολιτική επηρεάζει την οικονομία και την κοινωνία. Το βασικό επιχείρημά της είναι ότι οι στεγαστικές πολιτικές και η επένδυση στον κατασκευαστικό τομέα γεννά μια ολόκληρη αλυσίδα επιχειρήσεων και οικονομίες παραγωγής και κατανάλωσης.
4. Οι σκεπασμένοι διαμήκεις πεζόδρομοι των αγορών (bazaar) των ανατολικών χωρών βασίζονται στην αρχή αυτή, συνδέοντας βασικούς δημόσιους χώρους με το τζαμί, πράγμα που το λαμβάνουμε υπόψη, μιας και η πλειοψηφία των κατοίκων της Tensta κατάγονται από χώρες της Μέσης Ανατολής.
5. Ferreira, V., Συζήτηση για την επιχειρηματικότητα και την περίπτωση της Sollentuna. (Συνέντευξη, 04 April 2010).

Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου