Παρουσιάζοντας το παράδειγμα του Λάχτι μας γεννώνται μαύρες σκέψεις για τον τρόπο που πολιτεύονται οι τοπικές αρχές στην Ελλάδα γύρω από το θέμα της ανάπτυξης.Έχω παρευρεθεί στα πλαίσια των εργασιακών μου καθηκόντων σε αμέτρητες συσκέψεις , απολογισμούς και εξαγγελίες για το μέλλον.Σε ελάχιστες από αυτές συνάντησα ανθρώπους πρόθυμους να μιλήσουν με απλό τρόπο για το ποιοι είναι οι αναπτυξιακοί τομείς που έχουν επιλεγεί και ποια τα προσδοκώμενα αποτελέσματα.Πάντα ακούμε για απορροφητικότητα, και δαπάνες.
- Πως όμως όλα αυτά τα έργα ωφέλησαν τελικά την τοπική οικονομία ;
- Πήραμε χρηματοδότηση βάση του δικού μας σχεδιασμού στις πραγματικές ανάγκες του τόπου ή βάση σχεδιασμού του χρηματοδοτούντος ;
Πολλά είναι τα αντίστοιχα ερωτήματα αλλά για να γίνω και συγκεκριμένος αναφέρω μόνο δύο παραδείγματα από την Κρήτη.
- Όπως ξέρουμε ο τομέας του τροφίμου αποτελεί στρατηγικό τομέα για το νησί μας.Αξιοποιεί την πλούσια πρωτογενή παραγωγή του νησιού και ενισχύει τον τομέα των εξαγωγών και της διείσδυσης των τοπικών προϊόντων στον Τουρισμό.Όμως το Χημικό τμήμα του Πανεπιστημίου Κρήτης δεν διαθέτει τομέα τεχνολογίας τροφίμων.
- Το ΙΤΕ με Πανευρωπαϊκή αναγνώριση για την ερευνητική του δουλειά δεν έχει ισχυρή δράση στον τομέα των φωτοβολταϊκών για την αξιοποίηση του άφθονου ηλιακού δυναμικού της Κρήτης.
Το παράδειγμα του Λάχτι , όπως και άλλων επιτυχημένων παραδειγμάτων αναδεικνύουν την αναγκαιότητα του στρατηγικού σχεδιασμού, της αποτύπωσης τους σε ξεκάθαρο οδικό χάρτη έργων και της αξιολόγησης των αποτελεσμάτων με βάση τις τοπικές ανάγκες.
Κάποτε πόλος βαριάς βιομηχανίας, το Λάχτι της Νότιας Φινλανδίας δέχτηκε βαρύ πλήγμα από την κατάρρευση της σημαντικότερης αγοράς του, της Σοβιετικής Ένωσης. Ένα τρίτο των ξύλινων, μεταλλικών και πλαστικών προϊόντων που κατασκευάζονταν στην πόλη προοριζόταν να διασχίσει τα σύνορα. Συνεπώς, όταν αυτό έλαβε τέλος, η πόλη αποχαιρέτησε και την ευημερία της. Με τη χρηματοδοτική υποστήριξη όμως του ΕΤΠΑ η πράσινη βιομηχανία καθαρής τεχνολογίας ανθεί σε μια πόλη όπου δέσποζαν τα χυτήρια κι οι βιομηχανίες χαρτοπολτού. Το 2000, η οικονομία πάλευε ακόμη να απορροφήσει τις μεταβολές και η ανεργία της περιφέρειας ανερχόταν γύρω στο 12%. Το πάρκο σήμερα στεγάζει περίπου 120 επιχειρήσεις, μια κοινοπραξία πέντε πανεπιστημίων και δημόσιων αναπτυξιακών οργανισμών.
Πώς λοιπόν άρχισαν όλα;
Ένας από τους κεντρικούς στόχους της αναπτυξιακής στρατηγικής της περιφέρειας ήταν η αύξηση και ενίσχυση της ελκυστικότητας και ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων.
Επιστρατεύτηκαν οι παρακάτω προσεγγίσεις:
- η ανάπτυξη των ΜΜΕ και του περιβάλλοντος όπου λειτουργούσαν, και
- η υποστήριξη στις νέες τεχνολογίες και
- την εκπαίδευση.
Στο πλαίσιο αυτής της ιεράρχησης, το ΕΤΠΑ χρηματοδότησε τα περιβαλλοντικά έργα των επιχειρήσεων που συμμετείχαν, αποσκοπώντας στην ανάπτυξη των επιχειρήσεων, και την τόνωση της ανταγωνιστικότητας και της απασχόλησης μέσω της καινοτομίας. Η υποστήριξη ενσωμάτωσε ακόμη την επιδίωξη της αναβάθμισης των διεθνών δεσμών.